Page 21 - 10. SINIF FİZİK FAVORİ ÖĞRETEN PARAGRAF
P. 21
2. ÜNTE: BASINÇ VE KALDIRMA KUVVET PARAGRAF TEST 4
1 Düdüklü tencerede yüzeydek� basınç artırılarak sıvının 3 “B�r boruda veya kanalda akmakta olan akışkanın
daha yüksek sıcaklıklarda kaynaması sağlanır. Düdüklü basıncı, durgun hâldek� basıncından küçüktür.” �fades�
tencereye ısı ver�ld�ğ�nde buharlaşan su, sıvı yüzey�nde Bernoull� İlkes� olarak tanımlanır. Fırtınalı havalarda çatı-
yüksek basınç oluşturur. Basınç suyun kaynamasını zor- ların üzer�nden ve duvarların yüzey�nden geçen havanın
o
laştırır. Suyun sıcaklığı 100 C’ye ulaştığında su kayna- sürat� artar. Bernoull� İlkes�’ne göre çatılara ve duvarla-
o
o
maz. Şartlara göre suyun sıcaklığı 130 C−150 C sev�- rın yüzey�ne etk� eden açık hava basıncı azalır. B�naların
yes�ne ulaştığında suyun kaynadığı görülür. Bu sayede �ç�ndek� durgun havanın basıncı, dışarıdak� açık havanın
yemeğ�n yüksek sıcaklıkta ve daha kısa sürede p�şmes� basıncından büyük olur. Bunun sonucunda b�naların kapı
sağlanır. Düdüklü tencerede kapağın altındak� gazın ve pencereler� sertçe kapanab�l�r. Çatı boşluğundak� hava
basıncı yüksek olduğundan gaz boşaltılmadan kapak basıncının dış basınçtan çok büyük olması durumunda
açılmamalıdır. Aks� takd�rde yüksek basıncın etk�s�yle �se çatılar uçab�l�r. Şems�ye üzer�nden geçen havanın
kapak fırlayarak çevres�ndek�lere zarar vereb�l�r. sürat�n�n artması şems�ye üzer�ndek� basıncın azalma-
Bu parça aşağıdak� yönergelerden hang�s�ne karşılık sına sebep olur. Şems�yen�n �ç tarafındak� hava basın-
söylenm�ş olab�l�r? cıyla üzer�ndek� basınç arasında b�r fark oluştuğunda
şems�ye ters döner.
A) Düdüklü tenceredek� suyun kaç derecede kaynaya-
cağını yazınız. Bu parçaya get�r�leb�lecek en uygun başlık aşağıda-
B) Düdüklü tenceren�n d�ğer tencerelerden farkını anla- k�lerden hang�s� olab�l�r?
tınız. A) Bernoull� İlkes�
C) Düdüklü tenceren�n çalışma prens�b�n� yazınız. B) Akışkanın Basıncı
D) Düdüklü tencere kullanımının tehl�keler�n� sıralayınız. C) Hava Basıncının Olumsuz Etk�ler�
E) Düdüklü tenceren�n kapağının fırlamasının neden�n� D) Havanın Sürat�
bel�rt�n�z. E) Durgun Hâldek� Basınç
2 Sıvı ve gazlar katılardan farklı olarak akışkan olan mad-
delerd�r. Bu nedenle hareket hâl�ndek� gazların ve sıvıla-
rın oluşturduğu basınca akışkan basıncı den�r. Fırtınalı
günlerde b�na kapılarının sertçe kapanması, çatıların 4
uçması, rüzgârlı ve yağmurlu havalarda kullanılan şem- I. Musluklardan akan su da �ncelend�ğ�nde suyun akışı
s�yen�n ters dönmes� g�b� olaylar akışkanların sürat� �le sırasında sürat�n�n artmasına bağlı olarak kes�t alanı-
basıncı arasında �l�şk� olduğunu göster�r m�? Bu sorunun nın küçüldüğü ve suyun �nceld�ğ� görülür.
cevabı Hollandalı b�l�m �nsanı Dan�el Bernoull�’n�n (Dan-
yel Bernul�) ortaya koyduğu Bernoull� İlkes�’nde saklıdır. II. Hortumun ucu daraltıldığında kes�t alanı küçülür ve
hortumdan çıkan suyun hızı artar.
Bu parça d�l ve anlatım yönünden değerlend�r�ld�-
ğ�nde; III. Bahçe hortumunun ucunun daraltılması sonucunda
suyun hızının değ�şmes� Bernoull� İlkes�’yle �lg�l�
I. Sade ve anlaşılır b�r d�lle anlatım sağlanmıştır. örneklerden b�r�d�r.
II. Yabancı sözcükler�n Türkçe karşılıkları yay ayraç IV. Akışkanlarla �lg�l� günlük hayatta karşılaşılan b�rçok
�ç�nde ver�lm�şt�r. olay Bernoull� İlkes� �le açıklanmaktadır.
III. B�lg� vermek amacıyla kaleme alınmıştır.
Numaralandırılmış cümlelerden anlamlı ve kurallı b�r
numaralandırılmış �fadelerden hang�ler� söylene- paragraf oluşturulmak �stend�ğ�nde doğru sıralama
mez? aşağıdak�lerden hang�s� olur?
A) Yalnız I B) Yalnız II A) I − III − IV − II B) II − I − IV − III
C) Yalnız III D) I ve II C) II − III − IV − I D) III − I − II − IV
E) II ve III E) IV − III − II − I
MARKAJ YAYINLARI Markaj Yaynlar / 10. Snf Fizik 21